Pianopedalen: waar zijn ze voor?

Akoestische piano’s hebben twee of drie pedalen

Als je een digitale piano of keyboard hebt, kun je ook een pedaal aansluiten. Dat is vaak de rechterpedaal van de piano. In deze blog lees je waar de pianopedalen voor zijn en hoe je ze gebruikt. Ook krijg je oefentips mee!

Rechterpedaal
We beginnen met de belangrijkste, de rechterpedaal. Dat is het zogenaamde sustainpedaal. Sustain betekent aanhouden. Dat wil zeggen dat de tonen die je speelt langer doorklinken ook al heb je de toetsen al losgelaten. Je gebruikt deze pedaal in mooie rustige pianostukken. Bij snelle uptempo muziek zoals Boogie Woogie werkt het niet zo goed. 

Wanneer moet je het pedaal loslaten?
Soms staat het in de bladmuziek aangegeven. Je houdt het pedaal ingedrukt tot er staat dat je hem even omhoog moet laten komen. Daarna druk je hem meteen weer in. Als er niks op de bladmuziek staat of je speelt zonder bladmuziek zijn er eigenlijk twee regels. Het is natuurlijk niet mooi als je de toetsen met de pedaal vasthoudt die die niet goed samenklinken. Daarom moet je hem af en toe even loslaten. Je laat het pedaal elke maat los óf elk akkoord. Probeer de pedaal pas los te laten op het moment dat je het volgende toon aanslaat.  Als je de pedaal eerder loslaat, ontstaat er een stilte tussen de noten. En dat is nou nèt wat je niet wilt als je met pedaal speelt. Als je hoort dat de muziek te veel door elkaar klinkt, laat het pedaal dan even los. Daarna kun je hem weer indrukken.

De linkerpedaal
Met de linkerpedaal kun je de tonen zachter laten klinken. De hamers in de piano worden iets dichter naar de snaren toegebracht. Dat zorgt ervoor dat als je een toets speelt, de afstand naar de snaar korter is en de toon dus zachter klinkt. Zacht spelen doe je eerst door de toetsen minder hard in te drukken. Maar als je iets extra zacht wil spelen, gebruik dan de linkerpedaal. 

De middelste pedaal
Sommige piano’s hebben ook een middelste pedaal. Dat hangt er vanaf wat voor een piano je hebt.  Concertpiano’s, vaak hogere piano’s, hebben deze niet. Het is namelijk een oefen- of studiepedaal. Deze kun je als je hem indrukt, onderin vastzetten. Zo worden de tonen gedempt en klinkt het alsof er een deken overheen ligt. Handig voor de buren of papa die televisie wil kijken ;) 

Handige tips
Je moet ook òveral op letten...Op de noten, op je handen, de dynamiek en nu ook nog op de pedalen. Daarom hieronder wat handige tips.

1. Oefen het liedje eerst zonder pedaal. Als je het goed kunt spelen, gebruik dan pas de pedaal erbij. De pedaal zorgt ervoor dat alles aan elkaar gelijmd wordt. Dat is mooi, maar het zorgt er ook voor dat kleine foutjes worden verdoezelt. Je wordt daardoor wat slordiger. 

2. Gebruik het pedaal niet bij alle muziekstijlen. Bij mooie rustige liedjes klinkt het prachtig, maar niet bij Boogie Woogie of snelle toonladders. 
3. Druk het pedaal in en laat hem iedere maat of ieder akkoord weer los. Anders gaat alles door elkaar klinken. Dat is niet mooi. Als je een fout maakt, blijft deze ook doorklinken ;) Laat het pedaal dan snel even los. Gebruik dus altijd je oren!

4. Bij sommige piano's zijn de pedalen net te hoog voor je voeten. Leg even een plankje neer waar je je voet opzet. Zo voorkom je dat je kramp of spierpijn krijgt.